خمکاری میلگرد چیست؟ | روشهای خمکاری میلگرد

خم کردن میلگرد به روش های مختلفی صورت می گیرد و انتخاب شیوه خم کردن میلگرد با قطر آن ارتباط مستقیمی دارد. مثلا در میلگردهای قطور باید از دستگاه و ابزارآلات مخصوص کمک گرفت. با خم کردن میلگرد به اشکال مختلف، قطعات فولادی متنوعی تحت عناوین میلگرد ادکا، خرک، سنجاقک، خاموت و... ساخته می شود که در ساخت و ساز، و آرماتوربندی فونداسیون کاربردی هستند. همین امر ایجاب می کند که حتما با شرایط و ضوابط خم کردن میلگرد آشنایی کافی داشته باشید چرا که فشار وارده روی میلگرد و خم آن ممکن است ترک هایی را روی سطح میلگرد ایجاد کند و در آینده ای نزدیک منجر به شکستگی آن شود و این یعنی فاجعه و به خطر انداختن ایمنی ساختمان!

هر چه خمکاری اصولی تر صورت گیرد، آسیب وارده نیز کمتر خواهد بود و در نهایت فرایند خمکاری و کنترل کیفیت میلگرد توسط یک بازرس فنی صورت می گیرد اما تشخیص اینکه تحت چه شرایطی از کدام روش خم کردن میلگرد استفاده شود، یک مهارت و دانش فنی است که این بار قصد بررسی آن را داریم. ولی به طور کلی فرایند خمکاری در حالت سرد و دو شیوه دستی یا اتوماتیک صورت می گیرد.

منظور از خمکاری میلگرد چیست؟

به تغییر شکل میلگرد و خمیده کردن آن بدون آنکه شکسته شود، جهت ایجاد محصولی دیگر برای استفاده در ساختمان سازی خمکاری میلگرد گفته می شود. خمیده کردن میلگرد به این ترتیب است که ابتدا ناحیه ایی از میلگرد که قرار است آنجا خمکاری صورات گیرد مشخص شده سپس سطح خارجی آن تحت کشش و سطحی داخلی میلگرد تحت فشار قرار می گیرد. این کشش و فشار تا حدی به میلگرد وارد می شود که به حد شکستگی نرسد. خم کاری میلگرد طبق آئین نامه و ضوابط مشخص شده صورت می گیرد. از میلگردهایی که بیشتر روی آنها خمکاری انجام می شود میلگرد سایز 14 و 16 است. برای مشاهده قیمت میلگرد 16 و بقیه اندازه ها به وب سایت آسن سر بزنید.

 

 

روش های خم کردن میلگرد

خم کاری میلگرد یکی از فرایندهای مهم در صنعت ساخت و ساز است که برای ایجاد انحناء در میلگرد آجدار از روش های متعددی بهره گرفته می شود اما مرسوم ترین روش استفاده از ابزراآلاتی چون آچار و دستگاه خم است. البته اینکه از چه ابزار یا دستگاهی استفاده شود به مقطع فولادی و قطر میلگرد بستگی دارد. از آنجایی که قیمت میلگرد در پروژه های ساخت وساز اهمیت زیادی دارد، پس بهتر است که فرایند خمکاری در بالاترین سطح کیفی صورت گیرد.

1. به صورت دستی؛ برای میلگردهای نازک تر  (برای میلگردهای کمتر از 16 میلی متر)

2. با استفاده از دستگاه و ابزارآلات خم میلگرد؛ مثل هیدرولیک و خم کن  و خاموت زن برای میلگردهای قطور (از قطر 16 الی 32 میلی متر)

1. روش خم کردن میلگرد با دست

خم کردن میلگرد به شیوه دستی یکی از روشهای ساده و معمول در صنعت ساخت و ساز است که اغلب در کارگاه ها و پروژه های کوچک مورد استفاده قرار می گیرد. برای خم کردن به روش دستی به یک آچار خم، میز کار و صفحه خم کن میلگرد نیاز است. با استفاده از آچار خم کن میلگرد مثل آچار F، فولاد را به شکل مورد نظر خم می کنند. این روش به تکنیک خاصی نیاز ندارد و می توان میلگرد را روی صفحه کار قرار داد و سپس با وارد کردن قدرت فیزیکی به آچار، میلگرد را به شکل دلخواه خم کرد.

 

 

2. استفاده از دستگاه خم میلگرد

دستگاه خم میلگرد باعث سهولت کار می شود و حتی می توان میلگرد با قطر و ابعاد مختلفی را درون دستگاه قرار داد و به شکل و میزان دلخواه خم کرد. این شیوه اصولی تر است و مقطع فولادی ظاهری حرفه ای تر خواهد داشت از طرفی امکان تغییر حالت میلگرد در زوایای مختلف نیز فراهم است. استفاده از دستگاه خم میلگرد، زمان خمکاری و زحمت کار را به شدت کاهش می دهد و باعث دقت و کیفیت بیشتری در خم کاری میلگردها می شود. همچنین، این روش باعث بهبود ایمنی و اجرای دقیق تر پروژه های ساختمانی خواهد شد. استفاده از دستگاه خم میلگرد به دلیل سهولت کار، دقت و سرعت بالا از طرف بازرسین فنی و مهندسین ساختمانی توصیه می شود. دستگاه خم میلگرد از ضروریات کار در صنعت ساخت و ساز و عمران تلقی می شود.

مزایای روش خم میلگرد به شیوه دستی

• عدم نیاز به ابزارآلات پیچیده
• هزینه کم

مزایای روش خم میلگرد با دستگاه خم کن

• سرعت بالا
• سهولت کار
• عدم نیاز به فشار و قدرت نیروی انسانی
• ایمنی بالاتر
• کیفیت بیشتر خروجی
• کاهش ترک خوردن میلگرد

استاندارد قطر خمکاری میلگرد

میلگردها با توجه به جنس و سایزی که دارند، دارای استاندارد خاصی برای خمکاری می باشند. به عبارتی استاندارد خمکاری میلگرد (طول خم و زوایه خمش) برای هر نوع میلگرد متفاوت می باشد.خمکاری میلگردهای اصلی، میلگردهای برشی و میلگردهای ستون باید بر اساس قواعدی که در آئین نامه بتن ایران و مقررات ملی ساختمان آمد است اجرا شود. در مجموع سه نوع خم میلگرد با زاوایای 90،135 و 180 درجه در این آیئن نامه ها ذکر شده است. در جدول زیر استاندارد قطر خم میلگرد بر اساس نوع و سایز میلگرد مطرح شده است. 

 

قطر میلگرد	قطر خم میلگرد d
	فولاد نرمه s220	فولاد  نیم سخت 400s	فولاد سخت s500- 400s
کمتر از 28 میلی متر	db5	db5	db6
28 تا 34 میلی متر	db5	db6	db8
36 تا 55 میلی متر	db7	db10	db10

 

اشکال میلگردهای خمکاری شده

میلگردها به عنوان المان تقویتی در داخل بتن عضوی مهمی محسوب می شوند. میلگردها بر اساس کاربردشان در داخلب بتن به اشکال مختلفی خم داده می شوند. نا گفته نماند که پس از عملیات خمکاری، تمام آرماتورهای بدست آمده توسط متخصصین این حوزه تست و ارزیابی می شوند. انواع میلگردهای خمکاری شده عبارتند از:

1. خاموت (میبلگرد عرضی)

2. ادکا (اتکا)

3. راستا (سیتکا)

4. سنجاقی

5. خرک

6. رکابی

فاکتورهای موثر در تعیین روش خم کاری میلگرد

همان طور که گفتیم کمک گرفتن از تکنیک‌های خم کاری میلگرد و تعیین روش مناسب وابسته به شرایط و نیازهای هر پروژه است. توصیه می شود قبل از عملیات خم کاری، نیازها و محدودیت‌های پروژه را به دقت بررسی نموده و روش مناسب را انتخاب کنید. فاکتورهای زیر تعیین می کنند که خم کردن به صورت دستی صورت گیرد یا اتوماتیک:

•  اندازه و قطر میلگرد: اندازه و قطر میلگرد در انتخاب روش خم کاری تأثیرگذار است. در صورتی که میلگرد بزرگ و قطور باشد، روشهای خم کاری با دستگاه خمکن میلگرد مناسب‌تر هستند. در مقابل، میلگردهای کوچکتر و نازک را می توان به روش دستی هم خم کرد.
• مقدار خمش مورد نیاز: مقدار خمش مورد نیاز هم می تواند تعیین کننده روش خم کاری میلگرد باشد. در صورتی که نیاز به خمش دقیق و پیچیده است، استفاده از دستگاه  پیشنهاد می شود.
• شکل مورد نظر: چنانچه در شکل مورد نظر پیچیدگی وجود داشته باشد شیوه دستی کارآمد نیست و ممکن است منجر به ایجاد ناهمواری در میلگرد شود.

 همچنین چند نکته در خم کردن میلگرد وجود دارد که توصیه می کنیم قبل از شروع فرایند مطالعه کنید.

 

 

استاندارد خم کردن میلگرد

خم کاری میلگرد به صورت استاندارد اهمیت بسزایی دارد، زیرا باعث می شود تا میلگرد به شکل دقیق و همسان خم شود و بدون هیچ ناهمواری‌ در ساختمان استفاده گردد. در ادامه به برخی از نکات اساسی در خم کاری میلگرد به صورت صحیح و اصولی می پردازیم:

• میلگردی که دوبار خم شده شکننده است بنابراین نمی توان از آن استفاده کرد.
• خمکاری به شیوه سرد صورت می گیرد. (به دور از حرارت)
• اعمال حرارت برای خم کردن میلگرد منجر به کاهش استحکام و مقاومت میلگرد می شود.
• فاصله بین نقاط خم باید اصولی و استاندارد باشد.
• برای خم میلگردهای قطوراز دستگاه استفاده شود.
• حین خمکاری حتما باید از وسایل و تجهیزات ایمنی همچون دستکش و کفش ضد ضربه استفاده شود.
• میلگردهای با کیفیت انعطاف پذیری بیشتری دارند و در نتیجه بهتر خم می‌شوند. پس شکل نهایی بعد از خمکاری بهتر خواهد بود و احتمال ترک خوردگی کمتر می شود. قیمت امروز میلگرد  از مراجع معتبر و با کیفیت را همین حالا می توانید بررسی نمایید.
• تغییر شکل میلگرد در هنگام خم کاری باید تحت کنترل قرار بگیرد تا از ایجاد اشکال ناخواسته پیشگیری شود.

 

خمکاری میلگرد و اهمیت آن در ساخت و ساز

خمکاری میلگرد یک فرآیند حیاتی در صنعت ساخت و ساز است که اهمیت بسیاری دارد. خمکاری میلگرد به دست آوردن شکل مناسبی در میلگردها برای استفاده در پروژه‌های ساختمانی می‌باشد، که این فرآیند بر انعطاف پذیری و استحکام میلگردها تأثیر می‌گذارد و بطور مستقیم روی سازه کلی اثر می‌گذارد.

اهمیت خمکاری میلگرد در صنعت ساخت و ساز بر اساس چندین عامل قابل توجیه است. اولاً، با خم کاری میلگرد می توان شکل‌های متنوعی را در میلگردها به دست آورد و براساس نیازها و طرح‌های معماری پروژه، طراحی انعطاف‌پذیرتر انجام داد. این امر به مهندسان و معماران اجازه می‌دهد تا با بهره‌گیری از میلگردهای خم شده، سازه‌های بسیار جذاب و منحصر به فردی را خلق کنند.

در علاوه، خمکاری میلگرد تأثیر قابل توجهی بر استحکام و پایداری سازه‌ها دارد. با خم کردن میلگردها، دوام و مقاومت آنها در برابر نیروها و فشارهای خارجی بهبود می‌یابد. این امر می تواند به کاهش وزن و هزینه سازه کمک کند و از اجرای پروژه‌های ساختمانی کارآمدتر و اقتصادی‌تری مطمئن سازد.

از دیگر اهمیت‌های خمکاری میلگرد در صنعت ساخت و ساز می توان به توانایی تأمین برچسب‌ها و استانداردهای فنی مربوط به میلگردها، اجتناب از تراشه‌ها و بریدگی‌های ناخواسته در فرآیند ساخت، توانایی تحمل تنش‌ها و افزایش ایمنی سازه‌ها اشاره کرد.

نکات ایمنی مربوط به خم کاری میلگرد

روش خم کردن میلگرد در صنعت ساخت و ساز نیازمند رعایت قوانین و مقررات مشخصی است. این قوانین و مقررات برای ایمنی کارکنان و سازه ضروری هستند و باید به دقت رعایت شوند. در این بخش، به برخی از قوانین و مقررات مهم مربوط به خم کاری میلگرد می‌پردازیم.

1. رعایت استانداردها و مقررات سازمان ملی استاندارد: تمام فعالیت‌های خم کاری میلگرد باید با  استانداردها و مقررات ملی ساختمان منطبق باشند.

2. استفاده از وسایل و تجهیزات ایمن: در خم کاری میلگرد باید از وسایل و تجهیزات ایمن استفاده شود. این شامل استفاده از کلاه ورزشی، عینک ایمنی، دستکش و سایر تجهیزات محافظت فردی است. اطمینان حاصل کنید که تمامی وسایل و تجهیزات سالم و قابل استفاده هستند.

3. لزوم آموزش مبحث ایمنی به کارکنان: در خم کاری میلگرد باید ایمنی کارکنان را در نظر گرفت. کارکنان خود را جهت رعایت تمامی قوانین و مقررات ایمنی آموزش دهید.

 

 

جمع بندی

خمکاری میلگرد یک فرایند اساسی در صنعت ساخت و ساز است که در طراحی و ساخت سازه‌های فلزی استفاده می شود. در این مقاله، به بررسی انواع روشهای خم کاری میلگرد و نحوه استفاده از آنها پرداختیم. روشهای خم کردن میلگرد با دست، استفاده از دستگاه خم میلگرد، و استفاده از آچار خم کن از جمله روشهای مورد بحث بوده‌اند. با رعایت تکنیک های بهینه خمکاری میلگرد و استفاده از ابزارهای مناسب، می توانید نتایج دقیق و خمکاری بهینه را در پروژه های ساختمانی خود به دست آورید. حتما به نکات ایمنی نیز توجه کنید تا هرگونه آسیب و خطرات جانبی را به حداقل برسانید.

 

 

سوالات متداول

 

 

 

1. انواع روشهای خم کاری میلگرد چیست؟

خم کردن میلگرد به دو روش صورت می گیرد. خم کردن میلگرد به صورت دستی (به کمک آچار) یا خم کردن به شیوه برقی (به کمک دستگاه) صورت می گیرد.

2. چگونه می توان میلگرد را با استفاده از دست خم کرد؟

برای خم کردن میلگرد به روش دستی باید از آچار یا یک میله بزرگتر توخالی برای خم و انحنی دادن به میلگرد استفاده کرد البته در این شیوه دقت کار پایین تر و سختی کار بیشتر است. روش دستی برای خم کردن میلگردهایی با قطر بیش از 16 میلی متر کاربردی نیست.

3. چگونه میلگرد را با استفاده از دستگاه خم میلگرد زاویه دار کنیم؟

می توان از دستگاه خاموت زن، دستگاه خم کن و یا دستگاه هیدرولیک که اتوماتیک هستند برای خمکاری میلگرد استفاده کرد. در شیوه خمکاری اتوماتیک میلگرد درون گیره ای ثابت می شود و سپس فشاری که از سمت دستگاه روی مقطع فولادی اعمال می شود انحنای مورد نظر را در میلگرد ایجاد می کند. این روش  دقت و کیفیت بالاتری دارد.

4. چه نکاتی برای خم کردن میلگرد به صورت صحیح و اصولی وجود دارد؟

برای خم میلگرد به صورت صحیح و اصولی، ابتدا باید نقاط خم را مشخص نمود، آشنایی با دستگاه یا ابزار خم نیز در کیفیت نهایی کار تاثیرگذار است.

5. مزیت خمکن برقی نسبت به روش دستی چیست؟

با استفاده از خمکن برقی کار سریع تر و البته بسیار راحت تر صورت میگیرد، از ایمنی بالاتری برخوردار است و خروجی نهایی با کیفیت تر خواهد بود.

6. چه فاکتورهایی در تعیین روش خم وجود دارد؟

وزن و قطر میلگرد در تعیین شیوه خم موثر هستند اما نوع فلز و کیفیت آن و انحنا و شکل مورد نظر نیز حائز اهمیت هستند.

7. زمان گرد کردن میلگرد چه مشکلاتی ممکن است رخ دهد؟

از شایع ترین مشکلات می توان به ایجاد اشکال ناخواسته، ترک خوردگی روی سطح میلگرد، شکستگی، دشواری در ایجاد انحنا، عدم دستیابی به شکل دلخواه و یا بی کیفیت شدن مقطع اشاره کرد.

8. آیا در خمکاری مقررات یا قوانین خاصی حاکم است؟

بله، در روش خم کردن میلگرد این قوانین شامل ضوابط ایمنی و استانداردهای مربوطه هستند که حتما می بایست در حین کار رعایت شوند.