خاموت چیست و چه عملکردی روی سازه های بتنی دارد

فرزانه

1401-09-03 17:57:14

category image: خاموت چیست و چه عملکردی روی سازه های بتنی دارد

 

خاموت چیست و چه عملکردی در سازه های بتنی دارد؟

در پروژه های ساختمانی از مهمترین عواملی که برای مهندسین عمران اهمیت ویژه ایی دارد، استحکام سازه های بتنی در ایجاد فونداسیون می باشد. استفاده از خاموت در آرماتور بندی از اصلی ترین عوامل در مقاوم سازی و استحکام سازه ها بشمار می رود. همانطور که در مقالات پیشین گفته شد، میلگردی که بصورت عرضی در بتن قرار می گیرد خاموت نام دارد. در این مقاله می خواهیم به معرفی بیشتر خاموت بپردازیم و بررسی کنیم انواع خاموت کدامند؟ نقش خاموت در سازه های بتنی چیست؟

 

خاموت

 

خاموت چیست؟

در پروژه های ساختمانی از دو دسته میلگرد استفاده می شود. میلگردهایی که بصورت طولی در راستای سازه هایی همچون تیر و ستون قرار می گیرند، میلگردهای طولی و میلگردهایی که بصورت عمود بر میلگردهای طولی استفاده می شوند، میلگرد عرضی یا خاموت نامیده می شوند.

در واقع خاموت میلگرد خم شده ایست که بصورت یک سازه به شکل مربع یا مستطیل دور میلگردهای طولی قرار گرفته و باعث افزایش مقاومت فوندانسیون در برابر نیروهای پیچشی و برشی می شود.

به دلیل اینکه بتن نمی تواند در برابر نیروهای کششی مقاومت کند، از اینرو خاموت به عنوان یک تکیه گاه عمل میکند. میلگردهایی که به عنوان خاموت در بتن استفاده می شوند معمولاً سایزهای 10 و 8 هستند.

انتخاب نوع میلگرد به عنوان خاموت امری مهم است. شما همراهان گرامی، می توانید قیمت میلگرد را در سایت آسن مشاهده کنید.

 

انواع خاموت ها

خاموت ها بر اساس کاربرد و ظاهرشان به اشکال مختلف تولید می شوند.

دسته بندی خاموتها بر اساس شکل ظاهری:

  • خاموت بسته: این نوع خاموت دارای سطحی بسته است و در مقابل نیروی پیچشی پایداری زیادی از خود نشان می دهد. زمانی از خاموت  بسته استفاده می شود که نیروی پیچشی وارد بر تیرهای بتن بالا باشد.
  • خاموت باز: خاموتی است با سطح مقطع باز و از سه آرماتور عرضی تک شاخه، دو شاخه و چند شاخه تشکیل شده است. استفاده اصلی از این خاموت این است که می تواند نیروی برشی وارده را براحتی تحمل کند.

دسته بندی خاموتها بر اساس فناوری تولید:

  • خاموت سنتی یا ساده: از پرکاربردترین خاموت در ساخت و ساز است.  این نوع خاموش به صورت دستی و توسط یک اهرم ساخته می شود. بدین صورت که میلگرد را تا زاویه 90 درجه خم کرده و معمولاً به صورت مربع یا مستطیل شکل می دهند.

 

 

 

  • خاموت معمولی: این مدل از خاموت، هم به روش دستی و هم توسط دستگاه در اندازه های متفاوت ساخته می شوند.

 

خاموت

 

 

  • خاموت مهندسی: زاویه خم این نوع خاموت 45 یا 135 درجه است.

 

 

 

  • خاموت مارپیچ: نوعی دیگر ازمیلگرد بوده که توسط دستگاه CNC تولید می شود. این نوع خاموت بصورت مارپیچ دور میلگردهای طولی پیچیده شده است. خاموت مارپیچ در اندازه ها و قالبهای مختلف تولید می شود.

 

خاموت

 

 

  • خاموت سلولار: مدرن ترین و پیشرفته ترین نوع خاموت است. خاموت سلولار به شکل مدور و حلقه بسته ساخته می شود. تکنولوژی بکار گرفته شده در این مقطع فولادی، استاندارد PI-System می باشد و باعث افزایش استحکام و مقاوم سازی بیشتر سازه می شود.

 

خاموت

 

 

  • خاموت ربات: اساس ساخت این خاموت همانند مدل مارپیچ بوده  با این تفاوت که در یک سمت از آن یک مربع تعبیه شده است.

 

خاموت

 

تفاوت خاموت مهندسی و ساده

در خاموت ساده زاویه خمش 90 درجه است و سازه معمولاً به حالت مربع شکل ساخته می شود در حالیکه خاموتهای مهندسی با زاویه خمش 45 یا 135 درجه تولید می شود.

نقش خاموت در سازه های بتنی

اگر تیر یا ستون تحت تاثیر یک نیروی تنشی مورب قرار گیرد به این معناست که همزمان یک نیروی کششی و فشاری را متحمل می شود. با توجه به مقاومتی که میلگرد در مقابل فشار کششی دارد، اما باز هم نمی تواند در برابر نیروی فشاری وارد شده مقاومت کند و فرو می ریزد. در اینجا مقطعی لازم است که بتواند این فشار را مهار کند.

از خاموت جهت کنترل عرضی میلگردها استفاده می شود. در واقع خاموت مانع از فروپاشی بتن، هنگام وارد شدن یک نیروی برشی می شود. بعلاوه وجود خاموت بر سازه های بتنی باعث نظم دهی به میلگردهای طولی شده  و از خمیدگی آنها جلوگیری میکند.

از دیگر کاربردهای دیگر خاموت در سازه های بتنی می توانیم به موارد زیر اشاره کنیم:

  • جلوگیری از حرکت میلگردها حین بتن ریزی
  • جلوگیری از پیچش میلگردها در ستون

یکی از وظایف خاموت این است که به عنوان تکیه گاه در سازه های بتنی ایفای نقش میکند.

 

خاموت

 

 

استانداردهای خاموت گذاری در ساختمان

طبق مبحث نهم مقررات ملی ساختمان قوانینی در خاموت گذاری تدوین شده است، در اینجا لازم دانستیم برخی از این مقررات را مطرح کنیم.

  • طول ناحیه بحرانی خاموت

طول این ناحیه نباید از یک ششم ارتفاع آزاد ستون کمتر باشد. مقطع مستطیلی ستون، ضلع بزرگتر ناحیه بحرانی باشد. ناحیه بحرانی از قطر ستون بیشتر باشد و حداقل اندازه آن 450 میلی متر باشد.

  • فاصله خاموتها در ناحیه بحرانی

اگر خاموت از نوع بسته باشد، فاصله خاموت در ناحیه بحرانی نباید کمتر از 24 برابر قطر خاموت باشد. اندازه آن باید 8 برابر قطر کوچک ترین میلگرد طولی باشد. در عین حال اندازه آن باید از نصف کوچکترین مقطع ستون بیشتر باشد. حداقل اندازه آن 300 میلی متر باشد.

  • فاصله خاموتها در سایر نقاط فشاری 

فاصله خاموتها در دیگر نقاط فشاری نباید از 36 برابر قطر میلگرد خاموت کمتر باشد و همچنین از 12 برابر قطر کوچکترین میلگرد طولی بیشتر باشد. حداکثر فاصله بین خاموتها باید 250 میلی متر باشد و نباید از کوچکترین بعد عضو فشاری بیشتر باشد.

 

خاموت

 

جمع بندی

در پاسخ به سوالاتی که مطرح کردیم بطور خلاصه می توان گفت: خاموت (میلگرد عرضی) سازه ایست که در جهت افزایش تقویت استحکام ساختمان، در برابر نیروهای برشی و پیچشی استفاده می شود. مهمترین وظایف خاموت افزایش مقاومت فشاری ستون، ممانعت از حرکت میلگرد هنگام بتن ریزی می باشد. خاموتها با توجه به کاربردشان در اشکال مختلف تولید می شوند. در راستای بهبود و کیفیت خاموتگذاری از مقررات ملی ساختمان پیروی می شود.

آخرین خبرها

سقف کرومیت چیست + نکات مهم اجرایی سقف تیرچه کرومیت

1403-04-24 18:13:56

خمیدگی تیرآهن چگونه رخ می‌دهد؟

1403-04-22 18:23:16

ورق ضد سایش چیست؟ کاربردهای ورق ضد سایش در صنایع

1403-04-20 11:21:07

نورد گرم چیست؟ تفاوت نورد گرم و نورد سرد چیست؟ | مجله آسن

1403-04-18 09:54:23

کارخانه های تولید کننده میلگرد شمال

1403-04-16 01:49:16

معرفی کارخانه‌های میلگرد تبریز | مجله آسن

1403-04-11 11:31:50

فولاد کم کربن چیست و چگونه ساخته می‌شود؟ | مجله آسن

1403-04-09 10:13:45

سازه نگهبان خرپایی چیست؟ 4 نکته مهم در اجرای سازه نگهبان خرپایی

1403-04-06 12:08:54

نورد چیست و چگونه در مقاطع فولادی اجرا می‌شود؟

1403-04-03 10:43:13

معرفی بهترین تیرآهن برای ستون | مجله آسن

1403-04-02 00:32:38

میلگرد سبک چیست و چه فرقی با میلگرد سنگین دارد؟ | مجله آسن

1403-03-30 12:59:04

کاربرد انواع سایز میلگرد در صنعت ساختمان سازی | مجله آسن

1403-03-27 01:45:58

علامت میلگرد آجدار در نقشه به چه معناست؟ | مجله آسن

1403-03-26 01:39:48

نحوه خرید میلگرد از بورس کالا چگونه است؟

1403-03-24 01:00:34

معرفی انواع سقف در ساختمان و مزایا و معایب هر کدام | مجله آسن

1403-03-22 18:43:39