دلیل میخکوبی خاک با میلگرد چیست؟

نغمه

انتشار:

1403/08/02

بروزرسانی:

1403/12/11

category image: دلیل میخکوبی خاک با میلگرد چیست؟

یکی از بهترین روش‌های تقویت خاک با میلگرد آشنا شوید. میخکوبی خاک با میلگرد یا به انگلیسی  Nailing Soil with Rebars  یکی از روش‌های موثر در تثبیت خاک و مقاوم‌سازی زمین در پروژه‌های عمرانی و ژئوتکنیکی است. این روش که برای تقویت و بهبود استحکام خاک به کار می‌رود، به‌ویژه در پروژه‌های زیرساختی مانند ساختمان‌ها، پل‌ها، تونل‌ها و شیب‌های خاکی مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این مقاله به طور جامع به مزایا، روش‌های اجرایی، ابزارهای مورد نیاز و اهمیت میخکوبی خاک با میلگرد پرداخته و کاربردهای این تکنیک در پروژه‌های عمرانی بررسی می‌شود.

منظور از میخکوبی خاک چیست؟

به زبان ساده، میخکوبی خاک با میلگرد (Soil Nailing) یک تکنیک تثبیت خاک است که در آن از میلگردهای فولادی برای تقویت و پایدارسازی زمین استفاده می‌شود. در این روش، میلگردها به صورت افقی یا عمودی در خاک قرار گرفته و با ایجاد پیوند قوی بین لایه‌های خاکی، باعث افزایش استحکام و پایداری آن می‌شوند. این تکنیک به دلیل ویژگی‌های خاص خود، مانند سرعت بالا در اجرا و انعطاف‌پذیری در شرایط مختلف، به یکی از روش‌های محبوب در پروژه‌های عمرانی و ژئوتکنیکی تبدیل شده است.

تجهیزات مورد نیاز برای میخکوبی خاک با میلگرد

اجرای میخکوبی خاک با میلگرد نیاز به تجهیزات و ابزارهای تخصصی دارد که بسته به نوع پروژه و شرایط زمین متفاوت است. مهم‌ترین ابزارها شامل میلگردهای فولادی، چکش‌های هیدرولیکی، دستگاه‌های حفاری و تجهیزات ایمنی است. استفاده از تجهیزات مناسب می‌تواند کیفیت و کارایی پروژه را بهبود بخشد و باعث افزایش سرعت در اجرا شود. یکی از مهمترین موارد، نوع و کیفیت میلگرد است.

اگر به دنبال خرید میلگرد باکیفیت برای میخکوبی هستید، میلگرد امیرکبیر یکی از بهترین پیشنهادها است. نکته مهم این است که قیمت میلگرد امیرکبیر در مقایسه با میلگردهای مشابه مقرون به صرفه است و همین مساله می‌تواند هزینه‌های اجرای میخکوبی را کاهش دهد.  

مهم‌ترین تجهیزات مورد نیاز:

·         میلگردهای فولادی: از میلگردهای فولادی با مقاومت بالا برای افزایش استحکام خاک استفاده می‌شود.

·         چکش‌های هیدرولیکی: برای فرو کردن میلگرد در خاک به کار می‌روند.

·         دستگاه‌های حفاری: این دستگاه‌ها برای حفر گمانه و قرار دادن میلگردها در عمق مناسب مورد استفاده قرار می‌گیرند.

·         تجهیزات ایمنی: شامل کلاه، دستکش، و تجهیزات حفاظت فردی است که برای حفظ ایمنی کارگران ضروری است.

 



نیلینگ خاک چگونه انجام می‌شود؟

در این بخش به بررسی مراحل میخکوبی خاک با میلگرد خواهیم پرداخت.

1.      تعیین نوع خاک: اولین و مهم‌ترین مرحله، بررسی دقیق نوع و جنس خاک است. انتخاب روش مناسب میخکوبی و طراحی سازه به نتایج این بررسی بستگی دارد.

2.      گودبرداری: تا عمق حدود 1 تا 2 متر، گودبرداری انجام می‌شود.

3.      ایجاد زاویه: در دیواره‌های گودبرداری شده، زاویه‌ای حدود 15 درجه از سطح افقی ایجاد می‌شود.

4.      نصب میلگرد: میلگردهایی با قطر مناسب (معمولا 20 تا 40 میلی‌متر) با فاصله مشخص (1 تا 2 متر) در دیواره‌ها کوبیده می‌شوند. این میلگردها مانند میخ عمل کرده و خاک را در کنار هم نگه می‌دارند.

5.      تزریق دوغاب و نصب نوار زهکشی: اطراف میلگردها با دوغاب سیمانی پر می‌شود تا چسبندگی بین میلگرد و خاک افزایش یابد. همچنین، نوارهای زهکشی برای هدایت آب‌های زیرزمینی نصب می‌شوند.

6.      بتن‌ریزی: روی سطحی که میلگردها قرار دارند، بتن‌ریزی انجام می‌شود تا یک لایه محافظ ایجاد شود.

7.      نصب صفحات فلزی: روی قسمت بیرون‌آمده میلگردها، صفحات فلزی پیچ می‌شود تا از حرکت میلگردها جلوگیری شود.

8.      تکرار مراحل: این مراحل تا پر شدن کامل گود تکرار می‌شوند تا یک دیواره مستحکم و پایدار ایجاد شود.

 

مزایا و معایب میخکوبی خاک با میلگرد چیست؟

در جدول زیر تمام مزایا و معایب نیلینگ اشاره شده است.

  

 

 کاربردهای نیلینگ چیست؟

از نیلینگ خاک با میلگرد در پروژه‌هایی که نیاز به تثبیت شیب‌های ناپایدار وجود دارد استفاده می‌شود. علاوه بر این، میخکوبی خاک برای افزایش استحکام تونل‌ها و زیرساخت‌های زیرزمینی کاربرد دارد. همچنین این روش به کاهش نیروهای جانبی وارد بر خاک و سازه‌ها در هنگام زلزله کمک می‌کند.

 

 

هزینه‌ها و زمان اجرای میخکوبی خاک با میلگرد


یکی از مهم‌ترین عوامل در انتخاب روش‌های تثبیت خاک، هزینه‌ها و زمان اجرای پروژه است. میخکوبی خاک با میلگرد به دلیل تجهیزات ساده‌تر و سرعت بالاتر، معمولاً هزینه‌های کمتری نسبت به سایر روش‌های تثبیت خاک دارد؛ با این حال، عواملی مانند قیمت میلگرد، شرایط زمین و مقیاس پروژه می‌تواند بر هزینه‌ها تأثیر بگذارد.

از جمله عوامل موثر بر قیمت و هزینه میخکوبی خاک می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • نوع و اندازه میلگرد: میلگردهای ضخیم‌تر و مقاوم‌تر هزینه بیشتری دارند.
  • شرایط زمین: خاک‌های سنگین‌تر و سخت‌تر نیاز به تجهیزات پیچیده‌تری دارند که هزینه را افزایش می‌دهد.
  • مقیاس پروژه: پروژه‌های بزرگتر نیاز به میلگرد و تجهیزات بیشتری دارند و در نتیجه هزینه‌ها افزایش می‌یابد.

 

آیا نیلینگ همان لنگر زدن است؟

خوب است بدانید که نیلینگ و لنگر زدن دو روش مهم در تثبیت خاک و پایداری زمین در پروژه‌های عمرانی هستند. با وجود شباهت‌های ظاهری در عملکرد این دو تکنیک، تفاوت‌های اساسی بین آن‌ها وجود دارد که انتخاب مناسب را بسته به شرایط پروژه مشخص می‌کند.

برای مثال، روش اجرای این دو تکنیک با هم فرق می‌کند. در نیلینگ، میلگردهای فولادی به عمق خاک فرو برده می‌شوند تا پیوندی قوی بین لایه‌های مختلف خاک ایجاد شود. نیلینگ معمولاً به تجهیزات ساده‌تری نیاز دارد و می‌تواند به سرعت اجرا شود. این در حالی است که لنگر زدن به تجهیزات پیشرفته‌تر و تخصصی‌تری نیاز دارد. در این روش، لنگرهای فولادی به‌گونه‌ای طراحی می‌شوند که نیروی کششی را به زمین منتقل کنند و در نتیجه به‌طور موثری پایداری شیب‌های خطرناک را افزایش دهند.

علاوه بر این، نیلینگ معمولاً در پروژه‌هایی با خاک نرم و ناپایدار که نیاز به تثبیت موقت یا دائمی دارند، استفاده می‌شود. در مقابل، لنگر زدن بیشتر در پروژه‌های بزرگ و مقیاس وسیع، مانند سدها و شیب‌های خطرناک، که نیاز به کنترل دقیق و توانایی تحمل بارهای سنگین دارند، کاربرد دارد.

سایر روش‌های جلوگیری از رانش خاک چیست؟

هرچند میخکوبی خاک یکی از روش‌های متداول برای پایدارسازی گود است، اما تنها روش موجود نیست. برای انتخاب مناسب‌ترین روش، عوامل مختلفی مانند نوع خاک، عمق گود، بارگذاری و محدودیت‌های ساخت‌وساز باید در نظر گرفته شود. در ادامه به بررسی سایر روش‌های رایج می‌پردازیم:

سپرکوبی (سپرزنی)

در این روش، سپرهای فلزی، چوبی یا بتنی به صورت عمودی در زمین کوبیده می‌شوند تا از ریزش دیواره‌های گود جلوگیری کنند. سپرهای فولادی به دلیل انعطاف‌پذیری و مقاومت بالا، محبوبیت بیشتری دارند. این سپرها می‌توانند به صورت تکی یا به صورت متصل به هم استفاده شوند و در صورت نیاز، برای آب‌بندی نیز تجهیز شوند.

سازه نگهبان شمع

شمع‌ها، المان‌های باریک و بلندی هستند که در زمین کوبیده می‌شوند و به عنوان تکیه‌گاه برای سازه‌های فوقانی عمل می‌کنند. در سازه‌های نگهبان شمع، شمع‌ها در اطراف گود کوبیده می‌شوند تا از ریزش دیواره‌ها جلوگیری کنند. شمع‌ها می‌توانند از جنس بتن، فولاد یا چوب باشند و به روش‌های مختلفی مانند شمع‌کوبی، شمع بتنی درجا و یا ترکیبی از این دو اجرا شوند.

دیوار دیافراگمی

دیوار دیافراگمی یک دیوار بتنی یکپارچه است که در محل اجرا و به صورت عمودی در زمین حفر و بتن‌ریزی می‌شود. این دیوارها به دلیل مقاومت بالا در برابر فشار خاک و آب، برای پایدارسازی گودهای عمیق و در شرایط زمین‌های نرم بسیار مناسب هستند. دیوارهای دیافراگمی می‌توانند به صورت ساده یا مسلح به آرماتور اجرا شوند.

سایر روش‌ها

علاوه بر روش‌های ذکر شده، روش‌های دیگری مانند انکراژ، سازه نگهبان خرپایی و سیستم‌های ترکیبی نیز برای پایدارسازی گود استفاده می‌شوند.

·         انکراژ: در این روش، المان‌های فولادی یا بتنی به داخل دیواره گود مهار می‌شوند تا از حرکت و ریزش آن جلوگیری کنند.

·         سازه نگهبان خرپایی: این سازه‌ها از تیرهای فلزی یا بتنی تشکیل شده‌اند که به صورت خرپا به هم متصل شده‌اند و برای پایدارسازی گودهای با دهانه بزرگ استفاده می‌شوند.





نتیجه‌گیری

در سال‌های اخیر، میخکوبی خاک با میلگرد با هزینه‌های کمتر، سرعت بیشتر و کاربردهای متنوع در پروژه‌های عمرانی مختلف، به یک تکنیک محبوب و پرکاربرد تبدیل شده است. اگر به دنبال اجرای یک پروژه موفق و پایدار هستید، میخکوبی خاک با میلگرد می‌تواند گزینه‌ای ایده‌آل برای شما باشد.

 

سوالات متداول

 

 

1.      میخکوبی خاک با میلگرد در چه نوع پروژه‌هایی قابل استفاده است؟

 این روش در پروژه‌هایی با خاک‌های ناپایدار، شیب‌های خطرناک، یا حفاری‌های عمیق، مانند ساخت بزرگراه‌ها، تونل‌ها و تثبیت شیب‌های طبیعی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

2.      آیا می‌توان از میلگرد بازیافتی برای میخکوبی استفاده کرد؟

 استفاده از میلگردهای بازیافتی در برخی پروژه‌ها امکان‌پذیر است، اما باید اطمینان حاصل شود که میلگرد دارای کیفیت و مقاومت لازم است.

3.      چه عواملی بر طول عمر سیستم میخکوبی تاثیر می‌گذارند؟

 کیفیت میلگرد، نوع خاک، شرایط آب و هوایی و نحوه اجرای پروژه از عوامل موثر بر طول عمر سیستم میخکوبی هستند.

4.      میخکوبی در خاک با میلگرد چگونه بر محیط زیست تاثیر می­گذارد؟

این روش در مقایسه با تکنیک‌های جایگزین، تأثیرات محیط‌زیستی کمتری دارد، زیرا خاک کمتری جابجا می شود و نیاز به مواد شیمیایی ندارد.